کاتێک یاسا لەبەردەم سێبەری دەسەڵاتدا ڕادەوەستێت؛ ساڵێک بەسەر بێدەنگیی کەیسی حەسەن ڕەحماندا
04/07/2026, 21:17 (GMT+1)
کاتێک یاسا لەبەردەم سێبەری دەسەڵاتدا ڕادەوەستێت؛ ساڵێک بەسەر بێدەنگیی کەیسی حەسەن ڕەحماندا
تێپەڕبوونی ساڵێک بەسەر فیشەکی ستەم و بێدەنگیی دادگاکاندا، تەنها چیرۆکی کۆچی دوایی هاووڵاتییەک نییە، بەڵکو برینێکی قووڵە لە جەستەی سەروەریی یاسا و دادپەروەریدا.
لە تەمووزی ٢٠٢٥دا، لە (ناحیەی وەرتی) سەر بە دەڤەری سۆران لە هەرێمی کوردستان ، هاووڵاتییەک بە ناوی حەسەن ڕەحمان تەنها لەسەر داواکردنی مافە سەرەتاییەکانی وەک کارەبا و خزمەتگوزاری، بە فیشەکی بەرپرسێکی ئەمنی پارتی بە ناوی سەمەد عومەر (جێگری پێشووی بەڕێوەبەری ئاسایشی سۆران) گیانی لەدەستدا. ئەمڕۆ، کە ساڵێک بەسەر ئەو ڕووداوە تاڵەدا تێپەڕبووە، هێشتا تۆمەتبار ڕووبەڕووی دادگا نەکراوەتەوە و هیچ ئاسۆیەکی ڕوون بۆ بەدیهاتنی دادپەروەری دیار نییە.
هاوارێک بۆ ژیان؛ وەڵامێک بە فیشەک
حەسەن ڕەحمان وێنای ڕاستەقینەی ئەو هاووڵاتییە سادەیەیە کە باجی داواکردنی مافە بنەڕەتییەکانی ژیانی دا. ئەو ناڕەزایەتییەی خەڵک، جووڵانەوەیەکی مەدەنی بوو دژی نەبوونی سەرەتاییترین خزمەتگوزارییەکان؛ بەڵام لە جیاتی گوێگرتن لە هاواری لێقەوماوان، لوولەی تفەنگی دەسەڵاتداران ڕووبەڕوویان کرایەوە.
ئەو دیمەنانەی لە کاتی ڕووداوەکەدا تۆمارکران، بە ڕوونی چرکەساتی تەقەکردنی سەمەد عومەر و بێباکی بەرامبەر بە ژیانی مرۆڤەکان نیشان دەدەن؛ دیمەنگەلێک کە بوونە هۆی دروستبوونی شەپۆلێکی گەورەی هاوسۆزی، نیگەرانی و توڕەیی لە ناخی کۆمەڵگادا.
کلتووری دەربازبوون لە سزا: کۆسپی بەردەم دادپەروەری
پشتبەستن بە پێگەی سیاسی، حزبی یان ئەو پلە و پۆستە ئەمنییەی کە تۆمەتبار هەیبووە، نابێت هەرگیز ببێتە قەڵغانێک بۆ دەربازبوونی لە سزا. کاتێک بەرپرسێکی وەک جێگری پێشووی بەڕێوەبەری ئاسایش خۆی لە سەرووی یاساوە دەبینێت و پرۆسەی دادگاییکردن پەکدەخات، متمانەی هاووڵاتیان بە دامەزراوەکانی دەوڵەت و چەمکی دادپەروەری بە تەواوی دادەلووشێت.
گوشارخستنە سەر کەسوکاری قوربانییەکە، لە جیاتی قەرەبووکردنەوەی مەعنەوی و یاساییان، تەنها برینی کۆمەڵایەتی قووڵتر دەکاتەوە.
««دواکەوتنی دادپەروەری، خۆی لە خۆیدا نادادپەروەرییە.»»
ساڵێک بێدەنگی و ڕێگریکردن لە چوونەبەردەم دادگا، نەک هەر سووکایەتییە بە خوێنی بێتاوانێک، بەڵکو پەیامێکی مەترسیداریشە بۆ ژیانی هەر هاووڵاتییەکی تر کە لە داهاتوودا بیەوێت بە شێوازێکی مەدەنی داوای مافەکانی بکات.
پرسیارە جەوهەرییەکان لە ویژدانی کۆمەڵگە
ئەمڕۆ، وەک ئەرکێکی ئەخلاقی، مرۆیی و میدیایی، پێویستە ئەم پرسیارانە ئاڕاستەی ناوەندە بڕیاربەدەستەکان بکرێن:
- کەی تۆمەتبار (سەمەد عومەر)، بەبێ جیاوازی پۆست و پێگە، ڕووبەڕووی دادگایەکی عادل دەکرێتەوە؟
- بۆچی هەمیشە تەرازووی یاسا تەنها بەسەر خەڵکی بێپشت و لاوازدا قورسە، بەڵام لە بەردەم خاوەن پۆستەکاندا بێدەنگ دەبێت؟
- تا کەی چەک و دەسەڵاتی دامەزراوە ئەمنییەکان، لە جیاتی پاراستنی خەڵک، بۆ بێدەنگکردنی دەنگی ڕەوای شەقام بەکاردێت؟
کەیسی حەسەن ڕەحمان تەنها چیرۆکی ڕووداوێکی دڵتەزێن نییە لە دەڤەرێکی دوورەدەست، بەڵکو تاقیکردنەوەیەکی مێژوویی و گەورەیە بۆ ویژدانی کۆمەڵگە و سەربەخۆیی دەسەڵاتی دادوەری.
بەربەست دروستکردن لە بەردەم دادگاییکردنی تۆمەتباراندا، ڕێگە خۆش دەکات بۆ دووبارەبوونەوەی تاوانی هاوشێوە. ئەرکی دامەزراوە دادوەرییەکانە بیسەلمێنن کە یاسا لە سەرووی هەمووانەوەیە، نەک ئەوەی بەرپرسان لە سەرووی یاساوە بن.
ئەو بابەت و هەواڵانەی کە ناوی نووسەرەکانیان دیار و ئاشکرایە، تەنیا نووسەرەکەی بەرپرسیارە، نەک کوردستانپۆست
بابەتە پڕبینراوەکان
