زیندانی ئاوێنەکان: کاتێک مرۆڤ لە خۆیدا ون دەبێت و دەوروبەری دەسووتێنێت

زیندانی ئاوێنەکان: کاتێک مرۆڤ لە خۆیدا ون دەبێت و دەوروبەری دەسووتێنێت
زۆر جار لە ژیانی ڕۆژانەماندا، لە کۆڕ و مەجلیسەکاندا، لە ناو ماڵ و خێزان، یان لە سووچی فەرمانگە و شوێنی کاردا، چاومان بە کەسانێک دەکەوێت کە هەموو بوون و هەناسەدانی دنیا لای ئەوان تەنیا لە یەک وشەدا کورت دەبێتەوە، ئەویش وشەی «من»ە. من وام کرد، من وا بووم، من لە هەمووان چاکتر دەزانم، ئەگەر دەستی من نەبووایە ئەم کارە بە سەرنەکەوتوویی کۆتایی دەهات، و ئەگەر بیر و هۆشی من نەبووایە ژیان بۆ ئێوە تاریک دەبوو. لە ڕوانینی یەکەم و لە دوورەوە، لەوانەیە وا بزانیت لەگەڵ کەسایەتییەکی زۆر بەهێز، پڕ لە باوەڕبەخۆبوون و چاونەترسدا بەرەوڕوویت کە زەوی لەژێر پێیەکانیدا دەلەرزێت. بەڵام کاتێک ڕۆژگار لێت نزیک دەکاتەوە و ناچار دەبیت لەژێر یەک سەقفدا لەگەڵیدا بژیت یان تەمەنێکت لەگەڵیدا بەسەربەریت، هەست بە سەرمایەکی سۆزداریی سەیر و بێدەنگ دەکەیت؛ سەرمایەک کە وردە وردە دێتە ژێر پێستت و هەست دەکەیت بەرامبەرەکەت مرۆڤێکی خاوەن گۆشت و خوێن نییە کە دڵی بۆ تۆ لێبدات، بەڵکوو ئاوێنەیەکی ڕەقی بێگیانە کە تەنیا و تەنیا بۆ بینینی وێنەی خۆی دانراوە. لەم ژیانەدا، تۆ بۆ ئەو وەک مرۆڤێکی سەربەخۆ نابینرێیت، بەڵکوو تەنیا وەک دەستەسڕێک دەبینرێیت کە ئەرکت ئەوەیە شەو و ڕۆژ تۆزی سەر ئەو ئاوێنەیە بسڕیتەوە تا وێنەی گەورەییی ئەو بێگەرد، بێخەوش و بریقەدار بمێنێتەوە. ئەم حاڵەتە نە شەرمنییەکی ئاساییە، نە نازکردنێکە کە بە دوو ماچ و ئامۆژگاری چارەسەر بێت، بەڵکوو نەخۆشی و گرێیەکی قووڵی دەروونییە کە لە زانستی پزیشکیدا ناوی «تێکچوونی کەسایەتیی نێرگسی»یە، کە تێیدا مرۆڤ لە داوی پەرستنی وێنەی خۆیدا دەخنکێت و هەموو ئەوانەی لە دەوروبەریدان لەگەڵ خۆیدا بەرەو دۆزەخی بێبایەخی و تەنیایی دەبات.
بۆ ئەوەی لە بنەچە و ناوەڕۆکی ئەم دەردە تێبگەین، پێویستە بگەڕێینەوە بۆ ئەو ئەفسانە کۆنەی کە لە مێژووی مرۆڤایەتیدا بۆ یەکەمین جار ناوی ئەم حاڵەتەی لێ کەوتووەتەوە؛ دەڵێن لە دنیای دێریندا، گەنجێکی بێوێنە و چاوگەش هەبوو بە ناوی «نارسیسۆس» یان نێرگز، کە ئەوەندە ڕوخساری شیرین و سەرنجڕاکێش بوو هەموو کچانی شار و دەشتودەر شەیدای ببوون. لە ناو هەموویاندا کچێکی ناسک و بێتاوان هەبوو بە ناوی «ئیکۆ»، کە لە تاوی عەشقی ئەو گەنجە هەموو ساتەکانی ژیانی ببووە هەناسەساردی و گریان، بەڵام نێرگز هێندە لووتبەرز و لەخۆبایی بوو تەنانەت شایەنی سەیریشی نەدەزانی، بەزەیی بە دڵی لەتکراوی ئەودا نەهات و بە ڕەقی وەڵامی دایەوە تا ئەو کچە لە داخ و بێئومێدیدا لە ناو کێوەکاندا توایەوە و تەنیا دەنگێکی کپی لە دوای خۆی جێهێشت. ڕۆژێک لە ڕۆژان، نێرگز ماندوو لە ڕاوکردن گەڕایەوە و بۆ تێرکردنی تینوێتییەکەی ڕووی لە گۆمەئاوێکی تەواو مەنگ و ڕوون کرد، و لەو چرکەیەدا کە بۆ ئاوخواردنەوە چەمایەوە، بۆ یەکەم جار لە ژیانیدا چاوی بە وێنەی خۆی لە ناو ئاوەکەدا کەوت. لەبەر ئەوەی مرۆڤ تا ئەو ڕۆژە ئاوێنەی نەدیبوو، وای نەزانی ئەوە ڕەنگدانەوەی خودی خۆیەتی، بەڵکوو وای زانی شازادەیەکی بێهاوتایە لەژێر ئاوەکەدا؛ لە هەمان چرکەدا کەوتە داوی خۆشەویستیی ئەو وێنەیەوە، لە کەناری گۆمەکە هەڵنەستا، نە ئاوی دەخوارد و نە نانی پێ دەچووە خوارەوە، بەردەوام بە چاوی بێخەو لە وێنەکەی دەڕوانی تا لە ئەنجامی بێهێزی و برسێتیدا سەری شۆڕ کردەوە و لە ناو ئاوەکەدا خنکا، و دەڵێن لەو کەنارەدا گوڵێکی چاوزەرد و گەڵاسپی ڕووا کە پێی دەوترێت گوڵی نێرگز، گوڵێک کە هەمیشە سەری کزە و چاوی لە ئاوەکەیە. ئەم ئەفسانەیە تەنیا داڕشتنێکی خەیاڵی نییە، بەڵکوو نەخشەی ڕەفتاری ئەو مرۆڤانەیە کە هەموو جیهان، هەموو هاوسۆزی، کەرامەت و خۆشەویستییەکی مرۆڤانە لە دەست دەدەن، تەنیا لە پێناوی ئەوەی چاویان بە وێنەی هەڵئاوساوی خۆیانەوە بێت و لە پەرستنی خۆیاندا بخنکێن.
بەڵام جیاوازییە گەورەکەی نێرگسیی ئەم سەردەمە لەگەڵ پاڵەوانی ئەفسانەکە ئەوەیە کە نێرگسیی ڕاستەقینە لە ناخەوە بەڕاستی خۆی خۆش ناوێت، بەڵکوو گەورەترین فێڵی ئەو ئەوەیە کە بەسەر ماڵێکی داڕماو و ڕووخاودا قەڵغانێکی پۆڵایین هەڵدەکێشێت. متمانەبەخۆبوونی سروشتی و ڕاستەقینە، ڕەفتارێکی نەرم، هێمن و لەسەرخۆیە، چونکە ئەو کەسەی لە نرخی خۆی دڵنیایە، پێویستی بەوە نییە لە هەر جێگایەک دانیشت باسی
زیرەکیی خۆی بکات و دەوروبەری بشکێنێت تا وا پیشان بدات ئەو سەرکەوتووە. کەسی نێرگسی لە ڕاستیدا لە ناخی خۆیدا دەناڵێنێت بە دەست هەستێکی کوشندەی شەرمەزاری، پووچی و لاوازی؛ ئەو هەمیشە ترسی ئەوەی هەیە ئەگەر پەردەکە لابچێت و خەڵک ڕاستییەکەی ببینن، کەس نەڕوانێتە ڕووی و بە کەمایەتییەکانی بزانن. بۆ شاردنەوەی ئەم ترسە سامناکە، بینایەکی خەیاڵی بۆ خۆی ساز دەکات و دەڵێت من بلیمەتم، من جیاوازم و هیچ کەس لە ئاستی مندا نییە. ئەم بینا خەیاڵییەش هێندە لەرزۆکە کە تەنانەت بەرگەی فێنکایی ڕەخنەیەکی سادەش ناگرێت؛ هەر بۆیە ئەگەر سەرنجێکی بچووکی لێ بگریت یان هەڵەیەکی بخەیتە پێش چاو، وەک گڕکان دەتەقێتەوە و تووڕەیی دەبارێنێت، چونکە لای ئەو، ڕەخنە قسەیەکی ئاسایی نییە، بەڵکوو دەستبردنە بۆ ئەو پەردە تەنکەی کە بە زەحمەت نەبوونیی خۆی پێ شاردووەتەوە.
لە ژیانی ڕۆژانە و لە نێو کۆمەڵگەدا، نێرگسی بە چەندین نیشانەی ڕوون و بێپێچوپەنا دەناسرێتەوە کە زۆرجار وەک یارییەکی تاقەتپڕووکێن لەگەڵ دەوروبەریدا دووبارەیان دەکاتەوە. هەر باسێک بێتە کایەوە، دەستی پێوە دەگرێت و دەیباتەوە سەر کێشە یان دەستکەوتەکانی خۆی، و ئەگەر بە خەمبارییەوە باسی گەورەترین ناڕەحەتیی ژیانت یان نەخۆشییەکی خۆتی بۆ بکەیت، بە بێشەرمانە قسەکەت پێ دەبڕێت و دەڵێت ئەمە هیچ نییە، ئەگەر بزانیت من چیم بەسەردا هاتووە قەت باسی خەمی خۆت ناکەیت، بە جۆرێک کە کەس مافی ئەوەی نییە ئازاری لە ئازاری ئەو گەورەتر بێت. هاوکات لە چاویدا هیچ جۆرە هاوسۆزی و دڵسۆزییەکی مرۆڤانە نابینیت؛ کاتێک فرمێسک دەڕێژیت، نیگایەکی تەواو وشک و ساردت تێدەگرێت، چونکە لە ناخەوە توانای ئەوەی نییە خۆی بخاتە پێڵاوی تۆوە و هەست بە برینت بکات. ئەو بڕوای وایە جیهان لە قەرزداریی ئەودا لەدایک بووە، بۆیە پێیوایە دەبێت لە فەرمانگە پێش هەمووان کارەکەی تەواو بکرێت، لە ماڵەوە باشترین خواردن بۆ ئەو دابنرێت و کەس بۆی نەبێت بێ ڕەزامەندیی ئەو پێبکەنێت. مرۆڤەکان لای ئەو وەک پەڕۆیەک وان بۆ پاککردنەوەی کارەکانی؛ تا پێویستی پێت بێت، شیرینترین قسەت بۆ دەکات و بەڵێنی بێسنوورت پێ دەدات، بەڵام هەر کە بەرژەوەندییەکەی تەواو بوو یان کەسێکی دەستکەوت کە قازانجی زیاتری پێ ببەخشێت، بە ساردی وەک شتێکی بێبەها فڕێت دەداتە لاوە. ناتوانێت سەرکەوتنی هیچ کەسێک ببینێت، و ئەگەر برای خۆی یان هاوڕێیەکی نزیکی خانوویەک بکڕێت یان سەرکەوتنێک بەدەستبهێنێت، لە ناخەوە دەسووتێت و بە تانەوتەشەر دەڵێت ئەمە شایەنی ئەو نەبوو یان بە فێڵ بەدەستی هێناوە، و لە هەمووشی تاڵتر ئەوەیە کە قەت و لە هیچ بارودۆخێکدا نایبیسیت بڵێت من هەڵەم کرد، بەڵکوو هەمیشە دەڵێت ئەوە هەڵەی تۆ بوو کە وات لێکردم بەو شێوەیە ڕەفتار بکەم، و بەردەوام کەسێکی تر دەکاتە قوربانی بۆ داپۆشینی هەڵەکانی خۆی.
تێکچوونی نێرگسی تەنیا یەک شێوەی دەرکەوتنی نییە کە خەڵک بە ئاسانی هەستی پێ بکەن، بەڵکوو دوو دیوی تەواو جیاوازی هەیە کە یەکێکیان بە زەبری دەنگ و ئەوی تریان بە زەبری بێدەنگی ژەهری خۆی دەپڕژێنێت. ڕووی یەکەمیان نێرگسیی ئاشکرایە کە هەموو کەس لێی ئاگادارە؛ کەسێکە بە لووتبەرزییەوە پێ دەنێت، لافی ماڵ و سامان، جوانی، هۆز و بنەماڵە لێدەدات، پێی خۆشە بەردەوام لە دەوری خۆی کۆمەڵێک گوێگری هەبێت و هەمووان سەرسامیی بۆ دەرببڕن، و بەبێ هیچ سڵکردنەوەیەک سنووری خەڵک دەبەزێنێت. مامەڵەکردن لەگەڵ ئەم جۆرەدا زۆر سەختە بەڵام ئاسانتر دەناسرێتەوە و مرۆڤ دەتوانێت لە دوورەوە خۆی لێ بپارێزێت. بەڵام ڕووی دووەمیان کە زۆر لەوە ژەهراویتر، شاراوەتر و وێرانکەرترە، نێرگسیی شاراوەیە؛ کەسێکە لە ڕواڵەتدا زۆر هێمن، کز، کەمقسە و تەنانەت خەمۆک و دڵتەنگ دەردەکەوێت. ئەو بە ئاشکرا ناڵێت من لە هەمووان باشترم، بەڵکوو دەچێتە بەرگی قوربانی و بە بێدەنگی دەڵێت من ئەوەندە دڵپاکم کە هەموو خەڵک فێڵم لێ دەکەن، کەس لە بەهرەی من تێناگات و ئەم دنیایە شایەنی من نییە. دەسەڵاتی ئەم جۆرەیان بە هاوارکردن نییە، بەڵکوو بەوەیە کە ڕۆحی دەوروبەری لەژێر باری هەستی تاواندا دەپووکێنێتەوە؛ بۆ نموونە لە کاتی بۆنەیەکی خۆشدا دەچێتە سووچێک و دەست دەکات بە ئاخ هەڵکێشان تا هەمووان واز لە دڵخۆشیی خۆیان بهێنن و لێی بپاڕێنەوە، تەکنیکی بێدەنگیی سزادەر بەکاردێنێت و بۆ ماوەی چەندین هەفتە وەک ئەوەی لەو ماڵەدا بوونت نەبێت پشتگوێت دەخات، و بە شێوەیەکی نەبینراو وا لە دەوروبەری دەکات بەردەوام هەست بە تاوانباری بکەن کە بۆچی ناتوانن ئەو دڵخۆش بکەن، لە کاتێکدا ئەو خۆی بە نهێنی باوەڕی وایە لە هەموو مرۆڤەکانی تر بەرزترە بەڵام بەختی خراپ ڕێگەی نەداوە دەربکەوێت.
ئەم دەردە لە بۆشایی و تاریکییەکانی سەردەمی منداڵییەوە سەرچاوە دەگرێت، چونکە هیچ مرۆڤێک لە سکی دایکییەوە بە دڵڕەقی و بە نێرگسی لەدایک نابێت، بەڵکوو لە گەرمەی هەڵەکانی پەروەردەی خێزاندا دروست دەبێت. دوو شێوازی پەروەردەکردن لە ماڵەکانماندا هەن کە منداڵ ڕاستەوخۆ بەرەو ئەم دۆزەخە دەبەن؛ شێوازی یەکەمیان ئەوەیە کە دایک و باوک بەبێ هیچ هۆکارێکی لۆژیکی منداڵەکەیان دەکەنە بتێکی بێخەوش لە ماڵدا، هەرچی داوا بکات دەستبەجێ بۆی دابین دەکەن، ئەگەر هەڵەیەک بکات چاوپۆشی لێ دەکەن و لە پێش چاوی منداڵانی تردا پێی دەڵێن تۆ لە هەمووان زیرەکتریت، تۆ شازادەیت و کەس ناگاتە تۆ. ئەم منداڵە کاتێک پێ دەنێتە تەمەنی هەشت بۆ نۆ ساڵی، باوەڕێکی چەوتی لەلا دروست دەبێت کە یاساکانی کۆمەڵگە بۆ ئەو نین و هەمووان دەبێت لە خزمەتیدا بن، و کاتێک گەورە دەبێت و دەچێتە ناو خەڵک و دەبینێت خەڵک کڕنۆشی بۆ نابەن، تووشی شۆک دەبێت و بە زەبری فیز دەیەوێت ئەو جیاوازییە بەسەر خەڵکدا بسەپێنێت. شێوازی دووەمیش ئەوپەڕی توندوتیژی و شکاندنە؛ منداڵێک لە ماڵێکدا گەورە دەبێت کە هیچ کات سۆز و باوەشی گەرمی دایک و باوکی نەدیوە، بەردەوام پێی وتراوە تۆ بێفایدەیت و بە کەڵکی هیچ نایت. ئەم منداڵە لە ترسی لەناوچوون و بۆ ئەوەی بە تەواوی دانەڕمێت، پەنا دەباتە بەر دروستکردنی قەڵغانێکی خۆبەزلزانی و بە خۆی دەڵێت مادام کەس منی خۆش ناوێت، کەواتە منیش جگە لە خۆم کەسم خۆش ناوێت و دەبێت ئەوەندە بەهێز و بێبەزەیی بم تا کەس نەتوانێت دەستم لێ بوەشێنێت. هەردوو شێوازەکە، چ نازپێدانی کوێرانە و چ توندوتیژیی بێبەزەییانە، یەک بەرهەمیان دەبێت، ئەویش مرۆڤێکە کە جگە لە خۆی هیچ بوونەوەرێکی تر بە شایەنی ڕێز و خۆشەویستی نازانێت.
لە پەیوەندییە نزیکەکاندا، نێرگسی بە سێ قۆناغی دەروونیی زۆر ورد مێشک و ڕۆحی بەرامبەرەکەی دەشێوێنێت تا بە تەواوی کۆنترۆڵی بکات. سەرەتا بە بۆردومانی خۆشەویستی دەست پێ دەکات؛ بە شێوەیەک دێتە پێشەوە کە وا دەزانیت فریشتەیەکی لە ئاسمانەوە بۆ هاتووە، ڕۆژانە دەیان نامەت بۆ دەنێرێت، دیاریی گرانبەهات پێشکەش دەکات و دەڵێت تۆ تاقانەی جیهانیت و کەس وەک تۆ لە من تێنەگەیشتووە. لەم قۆناغەدا وا لە بەرامبەر دەکات کە بە تەواوی دڵی بۆ بکاتەوە و متمانەی پێ بکات. بەڵام هەر کە دڵنیا بوو تۆ کەوتیتە ناو داوەکەیەوە و بە ئاسانی ناتوانیت لێی جیا ببیتەوە، دەکەوێتە قۆناغی دووەم کە کەمکردنەوە و سووککردنە؛ دەست دەکات بە گاڵتەکردن بە شێوازی پێکەنینت، بە جلوبەرگت، بە بنەماڵەکەت و بە هاوڕێکانت، هەموو ئەو خەسڵەتانەی کە پێشتر ستایشی دەکردن لای دەبنە عەیبە، تا وا لە تۆ بکات بڕوات بە خۆت نەمێنێت و بەردەوام هەوڵی ڕازیکردنی ئەو بدەیت. لە قۆناغی سێیەمیشدا تەکنیکی شێواندنی واقیع بەکاردێنێت؛ قسەیەکی ناشرین یان ڕەفتارێکی خراپ دەکات، و کاتێک ڕووبەڕووی دەکەیتەوە و پێی دەڵێیت بۆچی وات کرد، بەوپەڕی ساردییەوە سەیرت دەکات و دەڵێت من قەت شتی وام نەوتووە و نەکردووە، تۆ شێت بوویت، تۆ خەیاڵ دەکەیت و پێویستت بە دکتۆری دەروونییە. کاتێک ئەم شێوازە بۆ ماوەی چەندین مانگ دووبارە دەبێتەوە، مرۆڤی بەرامبەر بەڕاستی متمانەی بە بیرەوەری، چاو و عەقڵی خۆی نامێنێت و لە ناو تۆڕێکی ئاڵۆزی دەروونیدا دەپووکێتەوە.
مەترسیی ئەم نەخۆشییە کاتێک لە سنووری ماڵێک یان پەیوەندییەک دەردەچێت و دەگاتە لوتکەی دەسەڵات، دەبێتە ماڵوێرانی بۆ سەرانسەری وڵاتێک، چونکە دیکتاتۆرە خوێنڕێژەکانی مێژوو هەموویان تووشبووی ئەم تێکچوونە بوون. کاتێک نێرگسی دەبێتە سەرۆک یان حاکم، خاک و نیشتمان لە زاتی خۆیدا کورت دەکاتەوە و پێیوایە هەموو سەروەت و سامانی وڵات موڵکی باوکیەتی، و ئەگەر میللەتێک لە برسا لەناو بچن گرنگ نییە، بەڵکوو گرنگ ئەوەیە کۆشکەکانی ئەو زێڕین بن و پەیکەری گەورەییی ئەو لە هەموو سووچێکدا دابنرێت. ئەو لەبەر ئەوەی ناتوانێت کەسێکی لە خۆی زیرەکتر لە دەوری خۆی ببینێت، هەموو ڕۆشنبیر و لێهاتووەکان دەکوژێت یان وەدریان دەنێت، و لە جیاتی ئەوان دەستەیەک لە ماستاوچی و بێتوانا کۆدەکاتەوە کە تاکە ئەرکیان ئەوە بێت شەو و ڕۆژ بڵێن تۆ مەزنتریت و بێوێنەیت. لە پێناوی ناوبانگ و شەهوەتی خۆبەزلزانینی خۆیدا، ئامادەیە گەلەکەی بخاتە ناو شەڕێکی ماڵوێرانکەرەوە کە نەوە لە دوای نەوە باجەکەی بدەن، و لە کۆتاییشدا کاتێک بینای دەسەڵاتەکەی دەڕمێت، دان بە هەڵەی خۆیدا نانێت و بە چاوی سووکەوە دەڵێت ئەم خەڵکە شایەنی سەرکردەیەکی بلیمەتی وەک من نەبوون. بۆ ئەوەی لە ژیان لەگەڵ مرۆڤێکی نێرگسیدا پارێزراو بیت و دەروونت دانەڕمێت، دەبێت کۆمەڵێک بنەمای بەرگریی پتەو جێبەجێ بکەیت کە یەکەمیان شێوازی بەردی خۆڵەمێشییە؛ نێرگسی لە ڕاستیدا بە کاردانەوەی سۆزداریی تۆ دەژی، کاتێک دەبینێت دەگریت، هاوار دەکەیت یان
دەپاڕێیتەوە، لە ناخەوە هەست بە ئارامی دەکات کە توانیویەتی مێشکت بشێوێنێت. بۆیە دەبێت ببیتە بەردێکی ساردی بێڕەنگ، کاتێک قسەی نەشیاو دەکات یان هەوڵی تووڕەکردنت دەدات، بە کورتترین وشە و بە بێدەنگی وەڵام بدەرەوە: باشە، تێگەیشتم، ئەوە بۆچوونی تۆیە. کاتێک دەبینێت هیچ ئاگرێک لە تۆوە گڕ ناگرێت، بێزار دەبێت و دەستت لێ هەڵدەگرێت. هاوکات نابێت هیچ قسەیەکی بە شەخسی وەربگریت، چونکە کاتێک تۆ دەشکێنێت، لە ڕاستیدا وێنەی ناشرینی و کەمایەتییەکانی ناخی خۆی دەخاتە سەر تۆ، و کێشەکە لە ئەودایە نەک لە کەرامەتی تۆدا. هەروەها پێویستە سنووری پۆڵایین بۆ کات، ماف و کەرامەتت دابنێیت و بڵێیت ئەگەر هاوار بکەیت من گوێت لێ ناگرم، و لە هەمووشی گرنگتر ئەوەیە کە هەرگیز لەگەڵیدا نەکەویتە دەمەقاڵێی سەلماندنی هەڵە بە بەڵگەی لۆژیکی، چونکە نێرگسی بەڵگە نابینێت و تەنیا دەیەوێت تۆ تاوانبار بکات تا خۆی لە سەرەوە بمێنێتەوە. چارەسەربوونی ئەم کەسانە لە ڕوانگەی پزیشکی دەروونییەوە یەکێکە لە ئەستەمترین کارەکان، چونکە یەکەم هەنگاوی چاکبوونەوە لە هەر نەخۆشییەکدا ئەوەیە کە مرۆڤ بزانێت کێشەی هەیە و داوای یارمەتی بکات، بەڵام چۆن کەسێک دەچێتە لای دکتۆر کاتێک بڕوای وایە لە دکتۆرەکەش تێگەیشتووترە؟ نێرگسییەکان تەنیا ئەو کاتە لەوانەیە ڕوو لە چارەسەر بکەن کە تووشی شۆکێکی وێرانکەری ژیان ببن، بۆ نموونە لە پیریدا کاتێک دەسەڵات، جوانی و سامانەکەیان لە دەست دەدەن و کەس لە دەوریان نامێنێت و دەکەونە ناو چاڵی خەمۆکییەوە؛ لەو کاتەشدا دەرمان ناتوانێت هاوسۆزییان پێ ببەخشێت، بەڵکوو تەنیا چارەسەری دەروونیی درێژخایەن دەتوانێت یارمەتییان بدات، ئەویش ئەگەر خۆیان ئامادە بن دەست لەو دەمامکە هەڵئاوساوە بەربدەن. لە کۆتاییدا، کەرامەت و بەهای مرۆڤ لەوەدا نییە کە مرۆڤەکانی تر بکاتە پردێک تا بەسەریاندا سەرکەوێت بۆ لوتکەی دەسەڵات و ناوبانگ، بەڵکوو مرۆڤبوونی ڕاستەقینە لەوەدایە کە دڵت بۆ ئازاری ئەوانی تر لێبدات و بە هاوسۆزییەوە سەیری جیهان بکەیت. کۆمەڵگەی تەندروست لەو ساتەوە دروست دەبێت کە ئێمە فێر بین لە ماڵەکانماندا منداڵەکانمان بە خۆشەویستییەکی بێمەرج گۆش بکەین، لەسەر ماندووبوون و تێکۆشانیان دەستخۆشییان لێ بکەین نەک بتیان لێ دروست بکەین، و فێریان بکەین لە پەنجەرەوە سەیری ڕووناکی و دڵخۆشیی دەوروبەریان بکەن نەک تەنیا لە ئاوێنەدا بە دیار وێنەی خۆیانەوە دانیشن، چونکە ئەو ڕۆژەی توانیمان ئەو ئاوێنە وەهمییانە بشکێنین، ئەو ڕۆژەیە کە دەتوانین بڵێین لە داوی نەفرەتی نێرگز ڕزگارمان بووە و هەنگاومان ناوەتە ناو ژیانێکی پڕ لە ئارامی، میهرەبانی و خۆشەویستیی ڕاستەقینە.
سەر چاوە:
١ . https://bozanin.com/health/psychology/narcissistic-personality-disorder/
2. https://kurdpa.net/opinion/2016-06-08-8385
















